ചായം തേച്ച ഉണ്മകള്‍, പദ്മിനിയുടെ കല

Be Sociable, Share!

• 

സുധീഷ്‌ കോട്ടേമ്പ്രം

ടികെ പത്മിനി

കേരളീയ ചിത്രകലയുടെ നാള്‍വഴി പുസ്തകത്തില്‍ ഏറ്റവും കരുത്തുറ്റ പെണ്ണടയാളമെന്ന് പറയാവുന്ന ഒരു ചിത്രകാരി നമുക്കുണ്ട്–ടികെ പത്മിനി. ആയുസ്സിന്റെ കുറഞ്ഞ ക്യാന്‍വാസില്‍ അവര്‍ ജീവിതം വരച്ചു. ഇരുണ്ട പ്രതലങ്ങളിലൂടെ, യാഥാര്‍ത്ഥ്യത്തിന്റെ വിഭിന്ന സ്ഥലികളിലൂടെ അവരുടെ ഈടുറ്റ രേഖകള്‍ ചലിച്ചു. അപമാനവീകരിക്കപ്പെട്ട കലയുടെ ആഘോഷമായി ചിത്രകലയുടെ വിപണിവത്കൃത മാതൃകകള്‍ കൊണ്ടാടപ്പെടുന്ന വര്‍ത്തമാന കലാപ്രവര്‍ത്തനത്തില്‍ നിന്ന് പത്മിനിയിലേക്ക് നോക്കുമ്പോള്‍ ആ ചിത്രങ്ങളുടെ രചനാപരവും പ്രമേയപരവുമായ ദൃഢത വിസ്മയിപ്പിക്കുന്നതാണ്. അവ നിര്‍മിച്ച സര്‍ഗാത്മകമൂല്യം എക്കാലത്തും സംവേദനത്തിന്റെ  നൂതനമായ അനുഭവങ്ങള്‍ പ്രേഷണം ചെയ്തുകൊണ്ടിരിക്കുന്നു.

ചിത്രം വരയ്ക്കുന്ന സ്ത്രീയുടെ അസ്തിത്വത്തെ വില കല്‍പിക്കാതിരുന്ന ഒരു ചരിത്രം നമുക്കുണ്ട്; മംഗളാഭായിത്തമ്പുരാട്ടി. രവിവര്‍മ്മയുടെ സഹോദരിയായിരുന്ന ചിത്രകാരി. രവിവര്‍മ്മയുടെ പ്രകാശത്തില്‍ നിറം മങ്ങിപ്പോയ ഒരേടായി അവര്‍ നിലനില്‍ക്കുന്നു. ‘Arms Giving’ എന്ന ചിത്രത്തിലൂടെ ഇന്ന് നാം അവരെ കാണുന്നത് ഒരുപക്ഷെ സാമൂഹിക വിഷയത്തെ പ്രമേയമാക്കുന്ന ആദ്യത്തെ ചിത്രകാരി എന്ന നിലയിലായിരിക്കും. അത്തരം കോയ്മാവ്യവസ്ഥകള്‍ ഏറെയൊന്നും പ്രബലമായിരുന്നില്ലെങ്കില്‍പോലും പത്മിനിയുടെ ചിത്രകലാപ്രവേശവും അനുകൂലമല്ലാത്ത ഒരു കാലാവസ്ഥയിലായിരുന്നു. മദ്രാസ് സ്കൂളിന്റെ ശിഷ്യഗണത്തില്‍ സര്‍ഗപ്രക്രിയ തുടങ്ങുന്ന പത്മിനി അറുപതുകളിലെ കേരളീയ സാംസ്കാരിക രാഷ്ട്രീയ സാഹചര്യത്തില്‍ തന്റെ കലാവ്യക്തിത്വം സ്ഥാപിച്ചെടുക്കുന്നത് തന്നെ ചെറുതല്ലാത്ത ഒരു സമരമായിവേണം നോക്കിക്കാണാന്‍.

പ്രകൃതിയുടെയും, മനുഷ്യന്റെയും ജൈവികമായ അനുഭവലോകങ്ങളില്‍ നിന്നാണ് പത്മിനിയുടെ കല ലോകത്തെ അഭിസംബോധന ചെയ്തത്. ഭാവാത്മകവും സൗന്ദര്യപരവുമായ അന്തരീക്ഷം ഓരോ ചിത്രത്തിന്റെയും കൃതിഘടകങ്ങളായി. മനുഷ്യബന്ധങ്ങള്‍, പരിസ്ഥിതി, സ്ത്രീ, പണിയിടങ്ങള്‍ തുടങ്ങിയ ഗ്രാമീണമായ കാഴ്ചകളിലേക്ക് തുറക്കുന്ന കണ്ണ് എപ്പോഴും പത്മിനിച്ചിത്രങ്ങളില്‍ നാം കാണുന്നു. ബാഹ്യയാഥാര്‍ത്ഥ്യത്തിന്റെ യഥാതഥ ചിത്രരൂപം എന്ന നിലയ്ക്കല്ല അവയൊന്നും ആവിഷ്ക്കരിക്കപ്പെട്ടത്. മറിച്ച് അവ വിനിമയം ചെയ്തത് ആന്തരിക യാഥാര്‍ത്ഥ്യത്തിന്റെ തലത്തിലായിരുന്നു. അതുകൊണ്ടാണ് വാസ്തവികതയ്ക്ക് പകരം ഇന്ദ്രിയാനുഭവങ്ങളുടെ ഭാവഗരിമ ചിത്രങ്ങളില്‍ സ്ഥാനം പിടിച്ചത്. സൗമ്യവും ഏകാന്തവുമായ ഈ ഭാവസമ്പുഷ്ടത തന്നെയാണ് പത്മിനിയുടെ ചിത്രങ്ങളെ വീണ്ടും വീണ്ടും കാണാന്‍ പ്രേരിപ്പിക്കുന്നത്. സ്ത്രൈണാനുഭവങ്ങളുടെ പ്രഘോഷണങ്ങളല്ല അവയില്‍ നാം കാണുന്നത്. പ്രകൃത്യാനുഭവങ്ങളിലേക്ക് സംക്രമിക്കുന്ന ഉര്‍വരതയുടെ കാവേറ്റമാണത്. മനുഷ്യ സമ്പര്‍ക്കമുള്ള പ്രകൃതിജീവിതത്തെ പേരിടാത്ത പല ചിത്രങ്ങളിലും വീക്ഷിക്കാനാവും. നാടകീയത മുറ്റിനില്‍ക്കുന്ന ദൃശ്യസംവിധാനം കൊണ്ട് പ്രമേയത്തെ അപ്രസക്തമാക്കാതെ നിലനിര്‍ത്തുന്ന വൈദഗ്ധ്യം ചിത്രങ്ങളില്‍ കാണാം.

സുഘടിതമല്ലാത്ത, ജീവിതത്തിന്റെ അനാര്‍ഭാടമായ കാഴ്ചകളിലേക്ക് ഉള്ള വഴിനടത്തമാണ് അവരുടെ കല. നിറങ്ങളാല്‍ മോഹനമായ ഒരു ചിത്രപ്രതലത്തെക്കാളുപരി അത് പരുക്കനും അകൃത്രിമവുമായ കാഴ്ചയുടെ ലാളിത്യത്തിലേക്ക് കണ്ണുപായിച്ചു. അതുകൊണ്ടു തന്നെ പത്മിനിയുടെ ഡ്രോയിംഗുകള്‍ പെയിന്റിങ്ങിന്റെ അതേ പരിഗണനയോടെ പ്രദര്‍ശിപ്പിക്കപ്പെട്ടു. നിറം പിടിപ്പിക്കാനുള്ള ചിത്രങ്ങള്‍ക്കുള്ള മുന്നൊരുക്കം മാത്രമല്ല പത്മിനിയുടെ രേഖാചിത്രങ്ങള്‍. അവയ്ക്ക് സ്വതന്ത്രമായ അസ്തിത്വമുണ്ട്. രൂപപരമായ നിഷ്കര്‍ഷകള്‍ സൗകര്യപൂര്‍വം നിരാകരിക്കുകയും അനായാസവും ദൃഢവുമായ രേഖകളിലൂടെ പുതിയ കാഴ്ചാശീലത്തിന് തുടക്കം കുറിക്കുകയും ചെയ്തു അവ. കേരളീയ ചിത്രകലയില്‍ സമകാലത്ത് വേരോട്ടമുണ്ടായിരുന്ന അബ്സ്ട്രാക്ട്, താന്ത്രിക് കലാ ശൈലിയില്‍ വശംവദയാകാതെ ‘ജീവിതത്തെ ഉള്ളടക്കം ചെയ്തുകൊണ്ട്’ പത്മിനി തന്റെ  വഴി കൃത്യമായി രേഖപ്പെടുത്തുകയായിരുന്നു.

മലയാളസാഹിത്യത്തില്‍ ലളിതാംബിക അന്തര്‍ജനം, കെ സരസ്വതിയമ്മ, രാജലക്ഷ്മി തുടങ്ങിയവര്‍ തങ്ങളുടെ സ്വരം കേള്‍പിച്ചു തുടങ്ങുന്ന അതേ കാലത്തു തന്നെ അത്തരമൊരു പ്രതിരോധത്തിന്റെ   സ്ത്രീപക്ഷം കലയില്‍ പത്മിനി സൃഷ്ടിക്കുകയായിരുന്നു. എന്നിട്ടും നമ്മുടെ സാംസ്കാരിക ചരിത്രവായനകളിലൊന്നും തന്നെ ചിത്രകാരിയുടെ അസ്തിത്വം വേണ്ടവിധം പരിഗണിക്കപ്പെട്ടില്ല. കേവലമായ കാഴ്ചാവ്സ്തു എന്നതിലുപരി ‘ചിത്രരചന’ ഒരു സാംസ്കാരിക പ്രക്രിയയായി മാധ്യമലോകം കണക്കിലെടുത്തില്ല എന്നുവേണം കരുതാന്‍. 1960ല്‍ ടികെ പത്മിനി അകാലചരമമടയുന്നത് കലാലോകത്തിന്, വരയുടെ പെണ്‍കാലങ്ങള്‍ക്ക്, വിസ്മരിക്കാന്‍ പറ്റാത്ത അത്രയും സര്‍ഗാത്മക ഊര്‍ജം അവശേഷിപ്പിച്ചുകൊണ്ടാണ്. കാഴ്ചയുടെയും സൗന്ദര്യദര്‍ശനത്തിന്റെയും മാറിവരുന്ന പരികല്‍പനകളിലും പത്മിനിച്ചിത്രങ്ങള്‍ പുനര്‍വായന ആവശ്യപ്പെടുന്നതും അതിന്റെ  ഈ ഊര്‍ജപ്രസരണം കൊണ്ടാണ്. ചരിത്രത്തെ അതിവര്‍ത്തിക്കുന്ന വിനിമയശേഷി അത് നേടുക തന്നെ ചെയ്യും.

‌‌–ലേഖകന്‍ ചിത്രകാരനാണ്

Be Sociable, Share!

• 

Tags: Art, Paintings, Sudheesh Kottembram, TK Padmini